top of page

Binnenkort mogen we niets meer

2 uur geleden
4 minuten om te lezen
Voor als het snel moet gaan😉 Het debat tussen Frédéric De Gucht en Michaël Sels over gezonde schoolmaaltijden liet me toch met wat kriebels achter. Gezondheidsmaatregelen worden al snel afgedaan als betutteling, maar we onderschatten hoe sterk onze omgeving onze keuzes beïnvloedt. Gezond verstand en eigen verantwoordelijkheid zijn belangrijk, maar niet altijd voldoende. Soms mag de overheid best een duwtje geven en gezonde keuzes gemakkelijker maken. Zonder alles te verbieden, zonder met het vingertje te wijzen, maar ook zonder te doen alsof iedereen zomaar weerstand kan bieden aan een omgeving vol verleidingen.
“Binnenkort mogen we niets meer.”
Je hoort het telkens wanneer de overheid een nieuwe gezondheidsmaatregel voorstelt. Geen sigaretten meer op restaurant. Niet meer roken op een terras. Fietsers die voorrang krijgen. Een straat die plots zone 30 wordt. En nu ook richtlijnen over wat er op school op het menu komt. Waar gaat dat eindigen?

Geen paniek. Je chocoladekoek op zondag wordt voorlopig nog niet in beslag genomen.

Het recente debat tussen Frédéric De Gucht en Michaël Sels ging over de nieuwe Vlaamse richtlijnen voor gezonde schoolmaaltijden. De ene sprak over betutteling. De andere over een omgeving die ongezonde keuzes wel erg gemakkelijk maakt.

En eerlijk? Ik volg Michaël Sels daarin.


Democratie is niet hetzelfde als zomaar je goesting doen


We leven in een democratie. Gelukkig maar.

Maar democratie betekent niet dat iedereen altijd en overal zomaar zijn ding kan doen. Ook in het verkeer gelden er regels. Je mag niet door het rood rijden omdat je haast hebt. Je mag niet met 120 kilometer per uur door een dorpskern omdat je daar toevallig zin in hebt.


Die regels beperken onze vrijheid. En toch vinden we ze normaal, omdat ze onszelf én anderen beschermen.


Waarom zouden maatregelen rond gezondheid dan per definitie betutteling zijn?

Neem het rookverbod. Ooit werd ook daar luid tegen geprotesteerd. Vandaag wil bijna niemand terug naar een restaurant waar de sigarettenrook van de tafel naast je gratis bij het hoofdgerecht geserveerd werd. Ook rookvrije treinen en vliegtuigen vinden we nu vanzelfsprekend.

Sommige maatregelen voelen eerst als een beperking. Later vragen we ons af waarom we ze niet eerder hebben genomen.


Natuurlijk mogen we blijven rekenen op het gezonde verstand van mensen. Maar we mogen het ook niet overschatten.

Ons gezonde verstand krijgt veel tegenstand


Natuurlijk mogen we blijven rekenen op het gezonde verstand van mensen. Maar we mogen het ook niet overschatten. Ook het mijne.


Een chocoladekoek op zondag? Niets mis mee. Daar kan ik zelf ook heerlijk van genieten. Maar wat als die chocoladekoek iedere dag voor onze neus ligt? In de winkel, aan de kassa, in het tankstation, op school en onderweg. Heerlijk geurend, twee voor de prijs van één en helemaal klaar om onmiddellijk op te eten. Dan krijgt dat gezonde verstand het toch behoorlijk moeilijk. Nogmaals, ook het mijne.


Dat ligt niet alleen aan een gebrek aan wilskracht. Onze omgeving duwt ons voortdurend in een bepaalde richting. En meestal niet richting de fruitschaal.



De overheid mag meer doen dan folders uitdelen


De overheid moet ons informeren en sensibiliseren. Maar daar mag het niet stoppen.

We weten ondertussen allemaal dat roken ongezond is, dat bewegen belangrijk is en dat groenten meestal een betere dagelijkse keuze zijn dan frieten. En nee, een folder met een lachende broccoli zal dat verschil niet maken.


Soms moet de overheid ook beslissingen durven nemen. Misschien zelfs beslissingen die eerst wat weerstand oproepen. Niet om elk pleziertje af te pakken. Niet om de chocoladekoek, de pasta of het pak friet te verbieden. Wel om ervoor te zorgen dat de gezonde keuze wat vaker de gewone en gemakkelijke keuze wordt. Op het werk, onderweg en ook op school.


Het wordt echt wel lastig wanneer we elke dag zelf een gevecht moeten voeren tegen een omgeving die ons voortdurend verleidt.

Oplossing: we kunnen die omgeving ook gewoon wat gezonder maken.



Gezondheid is geen eenmanszaak


Mijn gezondheid is persoonlijk, maar gezondheid is geen eenmanszaak. We dragen allemaal bij aan onze gezondheidszorg. Dat is net het mooie van ons systeem: wanneer iemand ziek wordt, laten we die persoon niet alleen staan.


Maar solidariteit betekent ook dat we samen mogen nadenken over preventie. Hoe kunnen we ziekte helpen voorkomen? Hoe maken we gezonde keuzes gemakkelijker? En welke verantwoordelijkheid neemt de overheid daarin op?


Dat betekent niet dat wie ziek wordt, zelf schuld draagt. Gezondheid hangt van veel meer af dan voeding en beweging alleen. Pech, aanleg, stress en leefomstandigheden spelen ook een rol. Preventie gaat dus niet over met het vingertje wijzen. Het gaat over een omgeving creëren die ons helpt vóór we zorg nodig hebben.



Frietjes blijven welkom


Dus nee, we mogen nog altijd heel veel.

Van mij hoeven frietjes niet te verdwijnen. Chocoladekoeken ook niet. Gezond leven betekent niet dat alles wat lekker is plots verdacht wordt. Maar er is een verschil tussen af en toe bewust genieten en iedere dag opnieuw verleid worden.



Dus nee, we mogen niet “niets meer”. We mogen nog altijd heel veel.


Alleen hoeft niet alles wat mag, ook overal en voortdurend aangeboden te worden. Soms mogen we verwachten dat de overheid ons informeert. Soms mag ze ons een duwtje geven. En soms moet ze gewoon een beslissing nemen.


Ons gezonde verstand blijft belangrijk. Maar een beetje hulp kan geen kwaad. Zeker niet wanneer dat gezonde verstand oog in oog staat met een verse chocoladekoek.


 
 
 

Opmerkingen


bottom of page